Praca grupowa zmusza nas do korzystania z odpowiednich rozwiązań informatycznych. Chyba najbardziej powszechnym problemem jest dzielenie się plikami: Czy to będzie drużyna księgowa, magazynier, sprzedawca; czy może programista, grafik, koordynator; a może grupa studentów wspólnie opracowująca zagadnienia na egzamin z materiałoznawstwa to w każdym z tych przypadków potrzeba wygodnego i szybkiego dzielenia się plikami jest bardzo duża. Jak widzimy grupa docelowa jest niesamowicie wielka!

Każdemu się przyda, a więc dzielmy się!

Jak wygodnie dzielić się plikami? Wysyłanie ich mailem jest mało komfortowe (cały czas musimy ręcznie pilnować wysyłania, odbierania, wersjonowania); współdzielony folder w LAN - jest to dobre rozwiązanie pod warunkiem, że wszyscy współpracownicy znajdują się w tej sieci; serwer SVN - jest to dobre rozwiązanie, ale nie czarując - wymaga odpowiedniego poziomu wiedzy. To może jeszcze inaczej? Czyż nie pięknie byłoby mieć jeden dysk na którym można dzielić się plikami? Będzie on działał nawet gdy któryś współpracownik będzie niedostępny i każdy będzie miał takie same prawa do edycji.

Na początek serwer FTP

Nie obejdzie się bez założenia serwera FTP - jest to serwer służący do przechowywania plików. Założyć go można za darmo w większości firm oferujących darmowe serwery www. Wystarczy, aby założony serwer miał wśród swoich parametrów: "dostęp przez FTP" - dzięki temu na takim serwerze można bez problemów składować pliki. Pragnę jednak ostrzec, że umieszczanie naszych plików w folderach serwera typu "public_html", "www" jest o tyle niebezpieczne, że każdy internauta ma dostęp do ich odczytu przez zwykłą przeglądarkę. Jeśli serwer dysponuje osobnym folderem np. "private_ftp" to tam możemy przechowywać poufne pliki. Istnieje jeszcze rozwiązanie, które polega na zablokowaniu dostępu do wskazanych folderów po protokole HTTP (w tym miejscu polecam lekturę na temat plików .htaccess). Przyjmijmy, że jakoś udało nam się założyć serwer FTP, który jako parametry dostępowe posiada: adres ftp, login użytkownika i hasło.

Mam już serwer FTP - co dalej?

Oczywiście możemy już teraz dzielić się plikami poprzez serwer FTP, ale jest to bardzo mało wygodne. Najbardziej popularnym rozwiązaniem jest program WebDrive, ale jest to narzędzie płatne - może jednak coś za darmo?

NetDrive - darmowa alternatywa dla WebDrive

A właściwie nie tyle alternatywa co starsza wersja. Muszę zauważyć, że poza pokolorowaniem i odmłodzeniem interfejsu użytkownika oba te programy są identyczne (zmiany dotyczą detali, których standardowy użytkownik i tak nie będzie używał) - a jeśli nie widać różnicy... Rok produkcji tego narzędzia to co prawda 2001 - dla większości staroć, ale nie zapominajmy, że najbardziej powszechnym systemem operacyjnym nadal pozostaje Windows XP, który jest rówieśnikiem NetDrive.

Obsługa programu

Program nie jest trudny w obsłudze, ale napiszę mały przewodnik jak z niego korzystać. Instalujemy program NetDrive (link w akapicie niżej); Restartujemy system!!!; Po uruchomieniu programu w lewym, dolnym rogu znajdziemy przycisk "New Site"; w nowym oknie w pierwszej linii wpisujemy nazwę naszego serwera FTP (np. Praca grupowa); w drugiej nazwę domeny ftp (np. ftp.7pl.info); po kliknięciu "Zakończ" (tak, też mnie śmieszy jak pół programu jest po angielsku, a pół po polsku) z prawej strony musimy odpowiednio skonfigurować połączenie; Istotnym parametrem jest "Drive" gdzie ustawiamy jaką literę dysku będzie miał nasz serwer; nie polecam zaznaczać opcji "Connect a login/startup" - system się nie uruchomi póki się nie połączymy; odznaczamy opcję "Anonymous/Public Logon" i poniżej wpisujemy nazwę użytkownika i hasło (jeśli będziemy je zapamiętywać) do naszego serwera (pragnę przypomnieć, że niektóre serwery wymagają podania tego pierwszego w takiej formie: Adres poczty elektronicznej jest chroniony przed robotami spamującymi. W przeglądarce musi być włączona obsługa JavaScript, żeby go zobaczyć. , a inne tylko user); gdy już wszystko ustaliliśmy można wreszcie nacisnąć przycisk "Connect". W oknie tym mamy jeszcze przycisk "Advanced", ale nie polecam zmieniać opcji tam zawartych jeśli nie ma się świadomości co tak naprawdę się robi.

Wygodne zarządzanie FTP

Dzięki programowi NetDrive system traktuje nasz serwer FTP - jakie z tego zyski? Możemy stworzyć galerię zdjęć bezpośrednio na serwerze i dzielić się nimi ze znajomymi, możemy wspólnie przygotowywać teksty, dzielić się programami itd. Osobiście często tworzę projekty w 2-3 osobowych grupach - dzięki NetDrive mogę bezpośrednio na serwerze stworzyć nowy projekt w NetBeans i zacząć pisać kod - za każdym razem gdy będę zapisywał zmiany będą one dokonywane od razu na serwerze. Przykład: Piszemy w kilka osób kod strony internetowej: ja zajmuję się tym co związane z logiką aplikacji, ktoś inny tworzy grafikę, a jeszcze inny bawi się HTML + CSS - generalnie każdy robi co innego i nie dotyka plików współpracowników: wówczas rozwiązanie to jest idealne, bo po skończonej pracy mamy w jednym miejscu gotową i działającą stronę www. Zastosowanie takiego dysku to kwestia tylko wyobraźni, bo możliwości są ogromne.

Pobierz NetDrive 4.1

Program należy do abadonware (notatka na Wikipedii wystarczająco to definiuje) - jak można przeczytać na oficjalnej stronie Novella, parafrazując: "Nie będziemy go trzymać na naszych serwerach, ale można go znaleźć w sieci".Ogólnie nie udostępniam wiele plików, ale takimi słodkimi rodzynkami należy się dzielić: Pobierz NetDrive 4.1

"Nie ma róży bez kolców" - problemy z NetDrive

Choć serwer FTP zachowuje się tak jak nasz lokalny dysk to jednak nie należy się spodziewać jakiś niesamowitych prędkości w dostępie do danych - działa to nieco topornie, tym gorzej im wolniejszym łączem dysponujemy, ale ogólnie i tak jest to najszybsze rozwiązanie problemu współdzielenia plików poza siecią LAN. Owa prędkość działania może być barierą nie do przeskoczenia dla niektórych mniej cierpliwych osób, ale najlepiej będzie jak każdy przetestuje czy takie tempo pracy mu odpowiada - prawdę powiedziawszy to na moim pierwszym komputerze z Windows 95 i dyskiem o pojemności 200MB dostęp do plików po jego skompresowaniu był podobny, więc jeśli wtedy mogłem tego używać to dlaczego teraz mam narzekać na NetDrive? :)

Problemem jest bezpieczeństwo wynikające z działania szkodliwego oprogramowania: wystarczy, że jedna osoba zostanie zainfekowana, a reszta jest już na celowniku wirusów. Działanie osób trzecich również może być niebezpieczne: jeśli nie zablokujemy dostępu do serwera przez HTTP to nasze informacje będą na publicznym widoku, jeśli źle skonfigurujemy serwer lub w jakiś sposób nasze hasło "wycieknie" na zewnątrz to ktoś może nam skasować nasze pliki. W przypadku pracy nad jednym plikiem istnieje duże ryzyko kolizji (edytowanie i zapisywanie zmian w pliku przez kilka osób jednocześnie) i nie ma jak temu zaradzić tak jak ma to miejsce w SVN. Jako, że wszyscy użytkownicy mają takie same prawa może dojść do sytuacji zniszczenia naszego zbioru przez osobę z naszej grupy współpracowników, co więcej: trudno potem stwierdzić kto to zrobił. W zdecydowanej większości przypadków nasze serwery będą dysponowały możliwością zalogowania się tylko jednego użytkownika: możemy i musimy podzielić się wówczas jednym loginem i hasłem, ale problem pojawia się gdy jednocześnie będziemy chcieć się zalogować na serwerze: część serwerów obsłuży takie zachowanie, inne niestety nie.

Generalnie pracy w grupie trzeba się nauczyć i żadne oprogramowanie nie zrobi tego za nas. Większość słabości opisywanego przeze mnie rozwiązania wynika z błędów czysto ludzkich, a nie samego oprogramowania. A co moi czytelnicy sądzą o tym rozwiązaniu? Proszę o wypowiedzi.

Procek